Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Kube Nurhan Fidan
Çerkesler Anadil Konferansı mı yaptı Olric* ? Öyleymiş efendimiz, bağışlayın niçin sordunuz?
07 Ekim 2013 Pazartesi Saat 20:08
Wuzım’atışt qota’mem zı’pımğan!
Seni taşımayacak ağaç dalına tutunma!

****
Çerkesler 27-29 Eylül’ de Türkiyenin tam orta yerinde ki Ankara’da ikinci uluslararası anadil konferansını yaptı. Orta yerinde diyorum zira bir ülkenin orta yerinde ve başkentinde yapılan etkinliğin görünür olmak isteyen için etkisi tartışmasız. Ancak hem görünmez, hem duyulmaz olmak için Ankarada toplantı yapmak yerine Nazilli de toplanmak daha isabetli olabilirdi. Peki ne oldu da görünmek, bilinmek ve dil üzerinden dahi olsa kamuoyu oluşturmak çabası göze çarp(a)madı? Öyle sanıyorum ki, bu ‘’saklılık’’ halini zor denklemler üzerinden tanımlamaya veya karmaşık saiklere bağlamaya çalışmak beyhude olur. O halde kasmadan söyleyelim. Konferans organizasyonunun DÇB nin (Dünya Çerkes Birliği) partnerliği altında yapılmış olması hasebiyle, sesi de kuvvetle muhtemel bu müstesna kurumumuzun istediği yönde ve istediği desibelde çıkabilmiştir.

Peki toplantıyı DÇB ortaklığı ile yapmak zorunda kalan Kaffed (Kafkas Dernekleri Federasyonu) biraz çalımla ‘’rol kapabilir’’ miydi? Toplantıyı halka açık battal bir salonda tüm formel-enformel kurumları davet ederek, sözü olan herkese kapıları ardına kadar açarak ulusal tasanın en mühim aracı olan ‘’anadil’’ konusunda görüşler ve çözüm önerileri alabilir miydi? Üniversitelerde birbiri ardına açılan Çerkes dili bölümlerini sıradan insanlarımıza tanıtmanın, biraz gürültü yapmanın tam sırası değil miydi? Burada olası bir itiraza parantez açmakta fayda var ki o da şu; toplantının teknik bir tema içerdiği ve bu yönde sadece akademik çalışma yapanların bir araya gelmesinin amaç edinildiği görüşü çok da tatminkar olmazdı. Zira ‘’anadil’’ konusu ulusal sorunun majör aygıtlarından biri olduğuna göre, öncelikle Çerkes milletinin yoğun ilgisine mazhar olması gerekmez mi? Sorular uzar gider. Yine de konferansın üzerinde ki alçak basıncın etkisinin tartışmasız olduğunu tahmin etmekle beraber ‘’rol kapabilirdi’’ diyerek vasat ve belki de gereksiz yorumumu not düşüyorum. Çerkeslerin ulusal-toplumsal konuları söz konusu olduğunda, her cm2 de hissettiğimiz becerikli güdülemeyi (ki Kafka romanlarına taş çıkarırcasına boğucudur) böylesi toplantılarda usta çalımlarla ‘’çırak çıkarmak’’ beklenilenden zor olur muydu?

****

Gelelim konferansın övgüye layık güncesine; Değerli Kaffed yöneticileri prestijli bir mekanda ( Litai otel-TBB konuk evi) Çerkesceyi dert edinmiş olan tasalı insanları bir araya getirdi. Münferit misafirler dışında yaklaşık 50 kişilik akademisyen ve dil öğreticisinin, Çerkesceyi öğretmek adına yaptıkları metodik öneriler yanında, heyecanlı – tansiyonlu sunumları kayda değerdi. Adığabzenin inceliklerinin ferah feza kulaç attığı bir ortamı paylaşmak, kıymetli bir tecrübe olarak hafızamıza arşivlendi? Çerkesyadan gelen sunum sahipleri arasında özellikle Kaberdey Balkar’dan gelen akademisyen ve öğreticilerin vasfı eziciydi. Kaberdey diyalektiyle yaptıkları şiirsel ve muktedir konuşmaları hayranlık vericiydi. Belki de bu yönüyle konferans afişinde bile kendisine yer bulamamış ‘’Çerkesce’’ lafzına hiç ihanet etmeden, güçlü-maharetli sunumlarını mütevazı bir beceriyle yapmaları şaşırtıcı olmadı. Gönül isterdi ki aitliğin gürbüz kodlarıyla donanmış bu yetkin insanları otel salonunda toplanmış 70 kişi yerine, büyük bir spor salonunda binlerce Çerkes gururla dinleyebilseydi. Türkiye ile diğer diaspora ülkelerinden katılan az sayıdaki sunum sahibinin kahir ekseriyeti, entelektüel jargon zayıflığı ve dili işlevsel kullanmama konusunda birbirinden mahir örnekler verdiler. Sağolsunlar.

Öte yandan üç güne yayılan toplantıların fiziki konfor ve teknik anlamda başarılı olması hasebiyle, organizasyonu yapan Kaffed söz konusu kritiklerden ayrı olarak tebrik edilmeli.

Konferans afişinde ‘’Çerkesce’’ değilde ‘’Adıgece’’ sözcüğünün geçmesi ise toplantının en ilginç detayı olarak ironi dalında Oscar alacak cinstendi. Bunu da şimdi ki Kaffed’e yadigar kalmış ve silkinip üzerinden atamadığı konvansiyonel fikriyatın tortusu olarak görmek sanırım yanlış olmaz. Esasen Çerkes yerine Adıge kelimesini ikame etmek fikrinde olan müstesna insanlarımızı da ikiye ayırmak gerekebilir. 1.grup; daha orijinal, daha gerçek bir ismi sahiplendiklerini zanneden ve safça sayılabilecek bir yaklaşımla refleks gösterenler. Bu grubun kahir ekseriyeti anti politik düşünen, kültür kimlikçiliği ile arş-ı alaya varılacağını düşünenler. 2.grup; Adıge sözcüğünü şimdilerde bilinçli olarak öne süren ve özellikle Çerkes-Adıge tartışmalarından sonra vücut bulmuş, reaksiyonel ve ulusal aşındırmaya yönelik politik bir tavrın ev sahipleri.

Ancak her iki kanadında gösterdiği refleks, bilerek veya bilmeyerek ulusal inkarcılığın tezahürü ve Çerkes halkına gelecek vizyonu biçtirmeme noktasında son yalpalamalar olarak tarihe geçecek cinsten. Cin akıllı (!) toplum nöbetçileri ile Adıge lafzını Çerkes’in yerine ikame etmeye çalışanların tesadüfi final ittifakı, zamanın ve Çerkes aktivizminin realitesine yenik düşecek gibi görünüyor. Konuyla ilgili Çerkesya Yurtseverlerinin görüşlerini de en halis şekliyle dile getiren Tegulan Yakup sunumu, ilgili linkten takip edilebilir. http://www.cherkessia.net/bakisacimiz.php?id=3349

Velhasıl gelecek sene yapılacak muhtemel III. Anadil konferansının, Kaffed’in bir Çerkes kurumu olduğunun tescillenmesi ile (ilk kongrede) ‘’Çerkes’’ sözcüğünden imtina edilmeden organize edilmesini ve Türkiye de yaşayan milyonlarca Çerkesin heyecan duyabileceği bir format da olmasını kim arzulamaz ki?

*Olric: Oğuz Atay’ın "tutunamayanlar" romanında ki ana karakterin iç sesi.


Bu yazı toplam 4460 defa okundu.





WOLEHİ

Nufus sayımında çerkes yazılmayı kabul etmediler demişsin Kadir Erkaya, bu doğru değil, bunun nedenlerini herkes cok iyi biliyor, sizin gibi stalinistler yüzünden, bölünmüşlüğü ilelebet devam ettirecek olan stalin politikalarını kabul eden, bunu bir nişane olarak taşıyan senin yüzünden.
ama soruma cevap vermedin kadir erkaya, evet adigeyde sokakta herhangi birine sorarsan çerkes kimdir diye verecekleri cevap nedir haydi yaz bakalım bunun cevabını?
Rusyanın propogandist nufus sayım sonuçlarını geç, senin gibilerin yatacak yeri yok, içimizi kemiren bir yapının ferdisiniz ama farkına varın ki son demlerinizi yaşıyorsunuz.
yeni nesil sizlerin yalanlarını yutmuyor,eger devletlerin tek tarafli nufus sayımlarina bakarsan TC de Cerkes yok.yani sen yoksun.
biraz mantikli konusman gerekir, tabi bunun icin once okumalisin, bu sitenin mudavimlerinden biride sensin, bayiliyorsun yazilanlari okumaya aslında, neyse kadir гъуэгумаф

17 Ekim 2013 Perşembe Saat 12:48
YediÇ Tevfik

Yauw kadir abi sen bu yurtseverlerle kavgayı ne vakit bırakacaksın?
Abi bu adamlar kötü bir şey söylemiyor ki. Çerkeside Adıgeyide beraber kullanın ulusal ismimize sahip çıkalım diyorlar. Bunun nesi kötü abi? inan senin şu tartışmada neye karşı olduğunu anlamadım yemin billah. Nurhan hanımda toplantıyı kendi bakış açısına göre gayet nezaketli şekilde aktarmış. Övgüyüde yergiyide kullanmış yeri geldikçe.
Ben tartışılacak bir şey görmüyorumda sizin 'wolehi' nickli arkadaş ile durumunuz hacivat karagöz oyununa dönmüş abi artık.

12 Ekim 2013 Cumartesi Saat 22:04
Kadir Erkaya

Birde sen Adıgeye gittiğinde yoldan geçen bir gence sorarsın bakalım Adıgeyim mi çerkesim mi diyecek?
Ben öğrencilere sormuştum. Veya niçin tüm uğraşlarınıza rağmen nüfus sayımında cumhuriyetler deki Adıgeler çerkes adı altında yazılmalarını kabül etmediler.
Benden bu kadar. Duraklama devri yaşayan sayfanızı biraz canlandırmış oldum diye düşünüyorum. Çünkü geçmişte bazı yorumlarım yayınlanmıyordu. Sayfanıza eski rağbet kalmadığı için bugünkü yorumlarımın yayınlandığını da biliyorum. Benden bu kadar kıyak yeter.Sizi sizinle başbaşa bırakıyorum. İyi bayramlar,Sn.WOLEHİ

11 Ekim 2013 Cuma Saat 21:43
Sitemizin hiçbir vakıf, dernek vs. ile ilgisi yoktur. Sitede yayınlanan tüm materyallerin her hakkı saklıdır. Sitemizde yayınlanan yazı ve yorumların sorumluluğu tamamen yazarına aittir.
Siteden kaynak gösterilmeden yazı kopyalanamaz.
Copyright © Cherkessia.Net 2009 İletişim: info@cherkessia.net