Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Tegulan Yakup Temel
СУРЭТ ГУЭРЭМ И ХЪЫБАР (Bir fotoğrafın hikayesi)
09 Haziran 2020 Salı Saat 15:03

Тыркум, Хэхэс Адыгэ Литературэ, Diyaspora Çerkes Edebiyatı, Circassian Literature

..

Бешкъэзакъхьэблэрэ Азейрэ я зыхаку шык1э дэлъыр зы махуэ ныкъуэ гъуэгущ. Зы шы дэгъуэ утесу Мэчэнекъуэ удэхьэрэ Псышхуэмк1э урек1уэк1мэ, Л1о Къуажэк1э зиукъуэдийуэ нэхъ к1эщ1у зы шы гъуэгу и1эщи, мис абык1э урик1уэмэ шэджагъуэ мыхъуи унэсынущ


Ауэ, " Т1эк1у зызгъэпсэхунщ, т1эк1уи си шыр езгъэпхъуэнщ " жып1эрэ шхуэ уанэ - к1апэ пщ1ырэ Азей гъуэгу щхьэ1ум тет къуажэхэуэ Аслэнхьэблэ е Къунашэй удэхьэмэ, шэджагъуэ нэужь мыхъуауэ Азей узрышемыпсыхыфынур 1энэм телъщ.


Азей и гъуэнэгъу адыгэ къаужэхэм щхьэк1э Быгъурбащ жа1э. А Быгъэрбащ къуажэхэм я ц1эхэр," Хьэщ1э ф1ыуэ зымылъагъу къуажэхэр " жари апхуэду ягъэ1уащи, а къуажэхэм удэхьэмэ жари ар жа1а, я унэбжэхэр быдэуэ къыхуащ1у, я щхьэгъубжьэ 1упхъуэхэри къу1уапхъуа жари.


Аслэнхьэблэхэм ар къыпхуадэнкъымэ ауэ ар жа1эж, къуажэм зыгуэрэм жи, я щ1алэр дзэм щы1эти, дзэм къик1ыжри я дей къэк1уэжауэ, щ1ымахуэ уагэуэ жэшибгым я унэм къы1ухьхжри шхьэгъубжэм теу1уат жи. “ Хэт ар ? " жари, " Сэращ , фи щ1алэр " жери, ар жи1а щхьэк1э " Mыр гъуэгурык1уэщ, бжэр 1удигъэхынущи аращ '' жари я ф1эщ мыхъуу я щ1алэр нэху щыху щ1ыбым дагъэтат жа1а, пц1ыи пэжи, гушы1эурэ ар жа1аж.


Изрэ ныкъуэрэ зэрыщ1эрэ, Узуняйлэм ик1ыуэ Азей къуэж -къак1уэжхэм я зыгъэпсэхуп1эт а къуажэхэр. Шум езыр быгъэхьэщ1энт, хьэурэ и шыр " быгъэхьэщ1энт ", гъуэгурык1уэм я щхьэр щ1аригъэхьауэ къыщ1эк1ынт.


Бешкъэзакъхьэблэ Тамьий Казым зы къуэрылъу ц1ык1у и1эт Тухьфэк1э еджэуэ. Адэшхуэм и куэщ1ым иримгъэк1ыу абы атк1э щымы1эуэ ф1ыуэ илъагъут хъыджэбз ц1ык1ур. Казими, ц1ык1ууэ и зы хъыджэбз л1ати абы и фэплъыуэ абы и ц1эр и къуэрылъу хъыджэбзым ф1ищыжат. Хъыджэбзыр быгъаф1эмэ щ1ык1аф1э мэхъу жа1а, Т1ат1у жи1эурэ 1ейуэ игъаф1эт адэшхуэм и къуэрылъху хъыджэбз ц1ык1ур.


Зы махуэ гуэрэ, Казим пщ1эдджыжьым жьыууэ Азей к1уэну къэтэджри, и шым мышэс щ1ык1э и къуэрылъу ц1ык1ур жейм и 1эф1ыгъуэм къыхишщ къыриджэри ар жыри1ащ жи, " Т1ат1у, Азей сок1уэри иджы сыт къыпуэсхьын ? " жери.


Хъыджэбз ц1ык1уми, " Хьэж Дадэ, укъыщык1уэжк1э данэ бохцняпхъэ къысхуэхь ныт1э " жери и адэщхуэм 1эпл1эшхуэ иришэк1ри иригъэжьащ.


Дадэр и шым елъэдэкъауэщ Мэчэнеикъуэк1э щхьэдэхри, Азей и гъуэнгъу къуажэхэми 1умыуэуэ занщ1эуэ Азей к1уэщ и 1уэху зыф1игъэк1ри щэджагъуэ нэужьхэм къуажэм къыдэхьэжащ.


Хъыджэбз ц1ык1ури къыпэплъэгъэхэт и адэшхуэм, дадэ данэ бохцеяпхъэр къысхуихьынущ жери. Къырэплъэти, и адэшхуэр къуажэм къэсыжауэ лъэмыжым къик1ыжыуэ зэрилъагъу жэрыжэк1э бгъэдэлъэдащ , " Хьэж Дадэ ,си данэ бохйеяпхъэр къысхуэпхьа ? " жери.


Тамбий Казим пщ1эхьэп1эуэ игу къэк1ыжатэкъым и къуэрылъу ц1ык1ур данэ бохцеяпхъэк1э къызэригъэгугъуар..


Ар жа1эж, Казим абдежым щым къемыпсыхыуэ занщ1эу къи1уант1эщ, зэик1 мыщхьэхыуэ Азей нэс игъэзэжщ, хъыджэзбз ц1ык1ум данэ бохцеяпхъэр къыхуищэхури къуажэм къэк1уэжатэм жари.


Адыгэхэр, езбы я бынхэм щ1агъуэ нэсэ1уасэ яхуэмыхъуу зыбгъадэмгъэхьэ хуэду щытми, я къуэрылъ- пхуърылъухэмк1э икъук1э хъыжьэхэщ.


Зыгъэи апхуэдэуэ, абы щыгъуэ сурет техыныр къежьагъащ1эти, и шыпхъумрэ и къуэрылъу хъыджэбз ц1ык1умрэи яхэту и унэгъухэм щыщ зы гуп Азей ишэри зыхэтхэуэ сурет зытырагъэхри къагъэзэжауэ щытащ.


Зытырагъэхщ къагъэзэжри, къагъэзэжа щхьэк1э и къуэрылъху хъыджэбз ц1ык1ур суретым нэщхъейуэ къик1ащ жи1эщ, " Щ1ып1э к1уэдыныр зыхуэмык1уэным тырахыфакъым " жери, зэи зимсыгъуэджэуэ зы тхьэмахуэ нэужьым аргуэру псори зэщ1икъуэщ Азей нэс ищэхэри щ1эуэ я суретхэр тыригъэхыжат жа1э. Мызэ далэ, и хъыджэбз ц1ык1ур нэщ1эгужэрэ нэщхъыф1эу дэгъуэ дыдэуэ къик1ат.


Ар къысщыщ1ар и къуэрылъу хъыджэбз ц1ык1ур мыхъуу я зыхэз нэгъущ1 зыуэ щытамэ Тамбий Казим абы щхьэк1э апхуэдиз гъуэгур аргуэру зэримк1ужынум шеч хэлътэкъым.


" Уэр щхьэк1э си псэр сымгъэгъум" жыхуи1э и къуэрылъу хъыджэбз ц1ык1ур апхуэду нэщхъейуэ суретым иту, ар игу техуэнт ныт1э адэшхуэм ..

.

Тэгъулан Екъуб, Тыркум

.

( Тамбий Тухьфэ къыжи1эжауэ , а хъыджэбз ц1ык1ури езырат )

.

Азей, сурэтыр щытыраха къалэ ц1ык1ур..

Ипэрей сурэтыр, Т1ат1у нэщхъейуэ къик1ауэ

Яужьрей суретыр,Т1ат1у нэщхъыф1эуэ къик1ауэ

.

АЗЕЙ: Илъэс 30 ипэр къэсыху Азей къалэр сытк1эи адыгэхэм я1эщ1элъу щытащ, и уэрамхэм и нэхъыбэуэ адыгэбзэ щысхэпхыуэ. Мэрем махуэхэм бэзэр яухуэти, Узуняйлэм дэнэ лъаныкъуэи къик1 адыгэхэр Азей щысхуэст, унагъуэм зыхуэныкъуэхэр къащэхути пщхьэхьэщхьэм я къуажэхэм ягъэзэжт. Мэрем махуэхэм уэрамхэр узблэмк1ыфу ц1ыхур 1уву щысхэт хъут, и нэхъыбэри адыгэуэ. Ауэ, нобэ адыгэуэ къыдэнэжар мащ1э дыдэщ. Азей дэсэ, абы уэршэрып1эхэр зи1эуэ щыта ди нэхъыжьхэм куэдыр дунейм ехыжащ, нэхъ щ1ал1а1ухэри хэтыр Къайсэр, хэтыр адрей къалэхэм 1эпхъужащ. Адыгэхэм хуегъэзэк1ауэ уеплъмэ, Азейр нобэ зеиншэуэ къэнащ..


Bu yazı toplam 1901 defa okundu.





Светлана Мугу

მიშა ლაბაძე ,Адыгэм и IорыIуатэм и дыщэ пхъуантэ и лъэщIэ дыдэм и курыкупсэу си фэщI...зыгорэ къэнэжьамэ...)

Yakup ищIэ хэлъу къыщIэкIынщ.

09 Haziran 2020 Salı Saat 21:45
მიშა ლაბაძე

Мыр тыда?

09 Haziran 2020 Salı Saat 21:44
Sitemizin hiçbir vakıf, dernek vs. ile ilgisi yoktur. Sitede yayınlanan tüm materyallerin her hakkı saklıdır. Sitemizde yayınlanan yazı ve yorumların sorumluluğu tamamen yazarına aittir.
Siteden kaynak gösterilmeden yazı kopyalanamaz.
Copyright © Cherkessia.Net 2009 İletişim: info@cherkessia.net