Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
YEDİC NİHAİ ÖZBEK - ЕДЫДЖ НИХЬА1И ЕЗБЕК
13 Şubat 2015 Cuma Saat 23:49

 

 

Yedic Nihai Özbek, 14 Şubat 1945'te Antalya ili Yeleme köyünde doğmuş, 1970 yılında Ankara Gazi Eğitim Enstitüsünden almanca öğretmeni olarak mezun olmuştur.İki yılı Elazığ'da kalanı Antalya'da olmak üzere 25 yıl orta dereceli okullarda öğretmenlik yapmıştır.

1965 yılından itibaren Ankara'da Çuşha İzzet Aydemir tarafından çıkarılan Kafkasya dergisi ile tanışması ile birlikte Çerkeslik bilinci oluşmaya başlamıştır.19 ncu asırda vatanını terketmek zorunda bırakılan Çerkes halkının tekrar vatanında toplanması gerektiği düşüncesine sağlam bir şekilde inanmıştır. Türkiye Çerkes diyasporası için vatanda eğitim olanakları oluştuğunda kızı Tameris'i yüksek öğrenim için Nalçık'a ilk gönderen babalardan biri olmuştur. Kendisi de eşi Şükran hanım ve oğlu Yedic'le birlikte 1995 yılında Nalçık'a yerleşmiştir. Kızı ve oğlundan beş torun sahibi olmuştur.

Nihai'nin Türkiye'de geçen yaşamı Çerkes halkına örnek olabilecek güzel çalışmalarla doludur.O yaşamını Çerkes kalma mücadelesine adamış bir yurtseverdir.Ulusal dil ve kültürün,ulusal geleneklerin korunup geliştirilmesi,halkta ulusal bilincin oluşması,vatan Çerkesya ile ilişkilerin geliştirilmesi,diasporaya Çerkes vatanının tanıtılması,vatana dönüş düşüncesinin benimsetilmesi gibi konularda önemli çalışmalarda bulunmuştur.

Mızıkanın ve Çerkes düğünlerinin uygulamadan kalktığı Yeleme köyünde yeniden Çerkes düğünlerinin yapılabilmesi için mücadele vermiş, bunda başarılı olmuştur.

Antalya derneğinin kuruluş ve yönetiminde aktif olarak yer almıştır.

Kendi köyü Yeleme 'nin tarihi,yaşam şekli,gelenekleri,orada söylenmiş halk şarkıları,atasözleri,oyun havaları ve diğer folklorik değerlerini derleyerek "Dönemeç" (Къэгъэзэгъу)adını verdiği kitabını 2013 yılında Mıyekuape'de yayınlamıştır.

Yedic Nihai yirmi yıldır yaşadığı Nalçık'ta başarılı bir işadamıdır.Yaşamı boyunca ulusal çalışmalara maddi desteğini esirgemeyen bir yurtseverdir.

 

****

 

ЕДЫДЖ НИХЬА1И ЕЗБЕК

 

Едыдж Нихьа1и Юныс ыкъор Мэзаем и 14-ым 1945-рэ илъэсым Тыркуем икъалэу Анталием епхыгъэ адыгэ къуаджэу Елэмэ къыщыхъугъ. 1970-рэ илъэсым Анкара къалэм дэт Газик1э заджэхэрэ к1элэегъаджэ институтыр къиухыгъ.Илъэсит1оу Элазыгъ къалэм,илъэс т1ок1ырэ щырэу Анталие къалэм нэмыцыбзэмк1э к1элэегъаджэу 1оф щиш1агъ.

Едыдж Нихьа1и,1965-рэ илъэсхэм Чушъхьэ Иззэты Анкара къыщыдигъэк1ыщтыгъэ журналэу "Кавказ" зыфи1орэм щыгъуазэ зыхъугъэм щегъэжъагъэу илъэпкъ гупщысэ къэуыщыгъ.Дунаем ипхъэхь-итэкъу техъухьагъэ адыгэ лъэпкъым ич1ыгужъ зэрек1ужъын фае гупщысэр

щыпкъэдэдэу зиш1ошъ хъугъагъэмэ ащыщыгъ.

Едыдж Нихьа1и апщэрэ гъэсэныгъэ зэригъэгъотынэу ыпхъу Тамэрыс Нальщыкъ къалэ дэт къэралыгъо университетым апэдэдэу къэзыгъэк1уагъэмэ ащыщыгъ.Ежьыри 1995-рэ илъэсым иунагъо игъусэу Налъщыкъ къалэ къыдэт1ысхьэжъыгъ.Ащ къынэужь ыпхъурэ ыкъори унагъо аш1ыгъэхэу къорылъф пхъурылъфитф я1э хъугъэ.

Едыдж Нихьа1и Тыркуем зыщыпсэущтыгъэми зэрэадыгэ лъэпкъэу щысэтехып1э хъун лэжыгъэу и1агъэхэр бэдэдэх.Нихьа1и зэрэфэлъэк1эу адыгэр лъэпкъэу къэгъэнэжьыным фэбэнэщтыгъ.

Лъэпкъым ибзэрэ ищэнхабзэхэмрэ къэухъумэныр,лъэпкъ зэхаш1эр гъэлъэщыгъэныр,Адыгэ диаспорэмрэ ащ ич1ыгужъымрэ язэфэщытык1эхэр гъэпытэгъэныр,хэхэс адыгэм ич1ыгужъ егъэгъотыжьыным фэбэнэныр анахъ гухэлъ гупщысэ шъхьа1эу и1агъэх.

Едыдж Нихьа1и къызщыхъугъэ къуаджэу Елэмэм адыгэ пщынэри джэгури агъэ1ылъыжъыгъэу,нысащэхэр тырку ш1ык1эм тетэу псэущтыгъэх.Нихьа1и къуаджэм адыгэ нысащэр ик1эрык1эу къаригъэщтэжьыным инэу дэлэжьагъ ык1и ар къыдэхъугъ.

Анталие къалэм дэт адыгэ хасэм изэхэщэн ык1и язещэн 1офыгъохэм чъанэу ахэлэжьагъ.

Икъуаджэ ихъищэ,щэн хабзэу,щы1ак1э псэук1эу дэлъыр,ащ къыща1ощтыгъэ орэдыжъхэр,гущы1эжъхэр ык1и нэпэмык1 фольклорнэ мэтэряльхэр зыдэтэу "къэгъэзэгъу" зыфи1орэ тхылъыр 2013-рэ илъэсым Мыекъупэ къыщидигъэк1ыгъ.

Едыдж Нихьа1и 1995-рэ илъэсым щегъэжъагъэу Налъщыкъ къалэм ежъ иунае 1офш1ап1эхэм щылажьэзэ щэпсэуы.Лъэпкъ 1офыгъо зэфэшъхьафхэми имылъку шъхьамысэу ахэлажъэ.

 

Çetao İbrahim- Mıyekuape

Cherkessia.net, 14 Şubat 2015

 

 

 


Bu haber toplam 2545 defa okundu.


BATIRAY ÖZBEK

CEVDET BEYIN YAZISINA CEVAPTIR.

06 Ağustos 2018 Pazartesi Saat 09:27
hapi cevdet yıldız

Yedıc Nihai'yi 1967 yılında Antalya'da tanıdım, amcaoğlu Yedıc Batıray'ı da. Nihai davasına inanan biri. Ancak biraz katı. Abzah olunca doğal sayılmalı. Daha o yıllarda dönüşçüydü. Daha önce, lise yıllarında dinci/ antikomünist akımların içinde olduğunu, eski bir mülteci Nazi askerinden komanda eğitimi alanlardan biri olduğunu, Korkuteli'nin Yeleme köyü ile Zivint köy mahallesi dışında Adıge kalmadığını, Adıge dilinin korunması gerektiği bilincine o yıllarda sahip olduğunu, eğitim için oraya gittiğinde bambaşka bir çevreyle tanıştığını, Nurculuğu bıraktığını söyledi.
Elinde İzzet Aydemir'in yayınladığı "Kafkasya" dergisi ile Sefer Berzeg'in yeni çıkardığı küçük bir Çerkesçe-Türkçe kitapçık vardı.
Nihai hızla demokratik düşünceleri benimsemişti ancak direkte politikadan uzak duruyordu. Sanırım 1970 yılı veya biraz öncesi olmalı, bir örgütlenme için Ankara'da bir araya geldik. Ben o zamanlar öğretmendim. Rahmetli İzzet Aydemir'in öncülüğünde bir pazar günü Atatürk Orman Çiftliği'nde toplandık. 'Çerkes Kurtuluş Hareketi' adını vermiştik sözde örgütümüze. Benim kod adım Cemal, yanılmıyorsam Nihai'ninki de Nihat olmuştu. Tabii gerisi, gerisi gelmedi.
Bir süre sonra yayın konusunda bir anlaşmazlık sonucu İzzet Aydemir'den koptu.

Ben askere gittim, ilişkimiz zayıfladı. Ancak haberlerini hep duydum. Mutlu bir aile oluşturduğu ve hele dede olma mutluluğunu yaşadığı için onun adına sevindim.

O bireysel anlamda da olsa inandığı yolda yürüdü, emeği ile yaşamını sürdürdü. Kendisine uzun ve mutluluklar dolu bir yaşam dilerim.

14 Şubat 2015 Cumartesi Saat 23:10
Wotey

Ne mutlu vatanında 2. bir hayat kurabilenlere.

14 Şubat 2015 Cumartesi Saat 16:04
Sitemizin hiçbir vakıf, dernek vs. ile ilgisi yoktur. Sitede yayınlanan tüm materyallerin her hakkı saklıdır. Sitemizde yayınlanan yazı ve yorumların sorumluluğu tamamen yazarına aittir.
Siteden kaynak gösterilmeden yazı kopyalanamaz.
Copyright © Cherkessia.Net 2009 İletişim: info@cherkessia.net