Adıgey Lışhası/Başkanı Thakuşın Aslan’ın öncülüğünde “Adıge Cumhuriyeti devlet  dillerinin korunmaları ve geliştirilmeleri” (*) adlı ve 2011- 2015 yıllarını kapsayan bir devlet programı hâlen yürürlükte. Bu yakınlarda, N 36 çocuk yuvası ile Adıge Cumhuriyeti engelliler (коррекционнэ) yatılı okulu tarafından ortaklaşa bir konser düzenlendi.

Söz konusu merkezler elemanları dili ayakta tutmak için ellerinden gelen çabaları yerine getiriyorlar. Konserin düzenlendiği çocuk yuvasının müdürü Marina Plahova ile metodisti Natalya Nikitina etkinliğin düzenlenmesinde çalışmış olan kişiler.

Konser Adıgece ve Rusça olarak yürütüldü. Konser başlangıcında bakıcı Dumanış Maye, cumhuriyette yaşayan değişik uluslar ve anadilleri (**) üzerine bilgilendirmelerde bulundu. Çocuklarımızın yarınlarımızın büyükleri oldukları dikkate alınarak, onlara anadilleri öğretiliyor ve anadilinin önemi kavratılıyor.

Maye, Adıgeler arasında bulunan güzel Adıge gelenek ve göreneklerini, Adıge karakterini küçük çocuklara öğretildiğini  anlattı.  

Çocuk yuvası öğrencilerinden bazıları şiirler okudular ve Adıge danslarını oynadılar.

Yatılı okul öğrencileri de umulmadık bir biçimde etkinliğe katıldılar. İçlerinde tam anlamıyla kör (хьафизэ) olanlar da bulunuyor.

Olimpiyata Kuznetsova “Bzıvjıyeher” (Küçük kuşlar) adı Adıge şarkıyı okudu. Roman Katasonov,  Neheye Ruslan’ın  «Моя мать и мой язык» (Benim Annem, Benim Dilim), Aeksandr Boyko da Çuyeko Cehfar’ın «Мой котенок» (Küçük Kedim) adlı şiirleri  okudular. Bu çocukları ilk sınıflar öğretmeni Dzevkojıko Susan ile müzik öğretmeni Natalya Davidova eğitiyorlar.

 Adıge Ulusal Müzesi çalışanları da etkinlikte görev almışlardı. Adıge giysilerini ve eşyalarını getirdiler ve küçük çocuklara gösterdiler, onlara ilişkin bilgilendirmelerde de bulundular. Çocuklar bunu büyük bir ilgiyle karşıladılar.

 Her birimiz anadilimizi güzelleştirmeye,zenginleştirmeye ve onu yaşatmaya çalışırsak, kuşkusuz sonuç alırız. Değerlerimizi daha bebeklikten  başlayıp çocuklarımıza kavratırsak, onlar da, dil, kültür ve geleneklerimizi daha ilerilere taşıyacaklardır.

Eşıne Susan

Adıge maq, 25 Kasım 2011

  Çeviri:Hapi Cevdet Yıldız

(*)-  Adıge Cumhuriyeti resmi dilleri Rusça ve Adıgece’dir- hcy.

(**)- Adıgey'de Ruslar (288 bin), Adıgeler (108 bin), Ermeniler (15 bin), Ukraynalılar (9 bin), Kürtler (3,6 bin), Tatarlar (2,9 bin), Beloruslar (1,9 bin), Romanlar (1,8 bin), Grek/Rumlar (1,7 bin), Azeriler (1,4 bin), Almanlar (1,2 bin), Çeçenler (1,1 bin), vb yaşıyorlar (2002). Bu toplulukların örgütlenme ve devlet yardımı alarak anadilini  öğrenme hakları bulunuyor. –hcy.