Bu yıl 21 Mayıs’ta diaspora Adıge(Çerkes)leri kendileri, kendi ulusları için taleplerini dile getirdiler. Sadece Taksim’de veya Antalya’da değil İsrail’de Almanya’da İngiltere’de ve belki benim bilmediğim başka ülkelerde de aynı duygularla seslerini yükselttiler.

Rusya Federasyonu elçilikleri önünde Adıgelerin sorunlarının çözümünde kilit ülke konumundaki Rusya Federasyonu konsoloslukları önlerinde toplanmaya başladılar.

Taleplerini dile getirdiler. Tarihimizin en acı sayfalarından birisi olan, halada sonuçlarını tüm Adıgelerin sırtlarında taşıdığı, hala etkisi süren Adıge (Çerkes) soykırımını Rusya Federasyonu’nun tanımasını istediler.

Moskova’dan sesleri duyuldumu derseniz, bilmiyorum. Ama Rusya’nın Türkiye’deki en etkin temsilciliğinin her odasında her köşesinde Adıgelerin istemlerinin yankılandığına en ufak virgülüne kadar duyulduğuna eminim.

Vatandaşlık hakkımızı istediğimizi dile getirdiler. Adıge olduğumuz için Çerkes olduğumuz için vatandaşlık hakkımızın olduğunu, bu hakkımızın diasporada yaşayan Adıgelere verilmesi taleplerini dile getirdiler.

***

Аdıgeler Iоф мыублэм блэ хэс (of mıwblem ble xes) derler.

Artık başlanmış olan bu iş ise Adıge(Çerkes)lerin kendi sorunları için biraraya gelebildiklerinin ve sorunlarının bilincine varmış bir kitleye sahip olduklarının göstergesi.

Yeni bir boyuta doğru yol almaya başlayan Adıge(Çerkes) hareketinin artık geriye döneceğini, geri adım atacağını sanmıyorum.

Önümüzde uzanan zaman içerisinde taleplerimizn takipçisi olacak insanlarımızın var olduğunu görmek insana büyük bir kıvanç veriyor.

***

Adıge(Çerkes)lerin Rusya Federasyonu’ndan talep ettikleri vatandaşlık hakkı konusunda çalışmalara devam edecekleri kesin. Taksim’de ve dünyanın diğer pek çok yerinde bu taleplerindeki kararlılıklarını gösterdiler.

Rusya Federasyonu içerisinde yaşayan Adıgelerde Rusya’nın bu yönde çalışmalar yapması için taleplerini sık sık dile getiriyorlar.

Rusya Federasyonu Bırsır Batırbıy’in değişi ile eninde sonunda Adıge gerçeğini tanıyacak. Tüm gelişmeler bu yönde ilerlenildiğini kanıtlar mahiyette.

***

İlk adım atıldı. Bunu ikincisi üçüncüsü takip etmeli.

Rusya Federasyonu nezdinde bulunulan taleplerin birde Türkiye ayağı var. Her Adıgenin  vatandaşlık hakkını isterken, bu konu hakkında çalışırken unutmaması gereken bir husus daha var.

Rusya belki birkaç yıl, belkide bir kaç on yıl sonra, belkide daha da kısa bir sürede dünyada yaşayan Adıgelerin vatandaşlık hakkını kabul ettiğinde önümüze dimdik bir yar gibi çıkacak sorun.

Adıge (Çerkes) olduğumuzu belgeleme sorunu. Türkiye’de yaşayan Adıgelerin büyük bir çoğunluğu Adıge (Çerkes) olduğunu kanıtlayacak bir belgeye sahip değil. Bazılarının atalarının nüfus kayıt örneklerinde ‘Çerkesya-Çerkesiztan’ doğumlu ibaresi yer alırken bazılarınınkinde Kafkasya doğumlu yazmakta. Çoğu ise Osmanlı devleti içerisinde devletin sınırları ile birlikte geri çekile çekile Anadoluya geldikleri için böylesi bir evrağa bile sahip değiller.

Yaklaşık 150 yıldır gün be gün kendi sorunlarımıza yabancılaşarak günümüzdeki yeniden uyanışa ulaşan zaman diliminde kendi kimliğimizin takipçisi olmadığımız olamadığımız için önümüze bu problem dikiliyor.

Rusya’dan  Adıgeler taleplerinin takipçisi olmaya devam ederken Türkiye’de de çalışmalılar. Eğer Türkiye’de kimliğimizi resmen elimize alabildiğimiz bir belge ile ispat etme imkanına sahip olamayacaksak Rusya’dan talep ettiğimiz haklarımızdan yararlanamayacağız.

Topallaya topallaya yürümeyelim. İki ayağımızın üzerine basarak her iki ülkeden ne istediğimizi bilerek yürüyelim.

Rusya’dan vatandaşlık edinme hakkımızı aramanın yanısıra Türkiye’dende kimliğimizi kabul etmesini istemeliyiz.

Adıge olduğumuzu gösterecek böylesi bir evrak ne olabilir, nasıl bir formül ile talep edilebilir bilmiyorum. Bunun için yapılması gereken izlenilmesi gereken yoluda bilmiyorum. Hukuken ne yapılmalı, siyasi olarak ne yapılmalılarıda bilmiyorum. Bildiğim tek şey insanlık onuru ve Adıgelik bilinci gereği böyle bir hakka sahip olduğumuz bunu dile getirmemiz gerektiği..

Ayağa kalkmış hareketlenmiş, kendi yolunu ve çizgisini bulmuş yeni adıge hareketi içerisinde yer alan her kesin bu konuya eğilebileceğini ve ortak bir akıl bulacaklarına ise eminim.