Ey 1908 ruhu geldiysen....

Mustafa Butba mı?

Seni çağırmadık ya....Sen Abazalar Abaza diyorsun. Onları Çerkes yapmıyorsun... 1908’li yıllarda yaşamanın bir önemi yok. Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti için Kafkasya’nın dört bir yanında dağlarda koşturmuşsun anladık. Tamam, ama sen Abazalar Çerkes’tir demiyorsun ki? Hadi, bir git buradan... Sen 1908 ruhu sayılmazsın.

Met İzzet Paşamı? 

- Alo, hatlar mı karışık. Siz de nereden geldiniz şimdi. Bir çıkın aradan ya! Tamam Çerkes Teavün Cemiyeti’nde çalışmışsınız anladık. Ğuaze’de de hep yazmışsınız. Ne güzel, Kafkas tarihi diye bir kitapta yazmışsınız, ama oldu mu ya, Adıgey (Çerkesistan) diye bu Ğuaze’nin hemen hemen her sayısında yayınlanan eserinizde yazmanın da ne alemi vardı. Sizde 1908 ruhu ile alakasızsın.

Tsağo Nuri’mi?

- Yahu azizim anladık, Çerkes Teavün Cemiyeti’nin yayın organı Ğuaze’yi yönetmişsiniz ama 1908 ruhundan hiç bir şey kapmamışsınız. Nedir öyle Çerkes (Adıge) tarihi yazıp Kabardey’de okutmalar falan, tamam Nuri’nin üniversitesi demişler sizin açtığınız okullara, ama 1908 ruhuna ne oldu. Olmuyor mirim olmuyor.

Hıdzetl İbrahim mi?

- Hocam, sizinde yaptıklarınız olmuyor ki? Kalkıp Adıgey’e gidip 1908 ruhunu satıp, Çerkes(Adıge) alfabesi yazılı kitapları İstanbulda Çerkes teavün Cemiyeti’ne bastırtıp cennet vatanımızda nifak tohumları ekmişsiniz.

Olmuyor ki bu sizin bu nifak tohumlarınızdan etkilenen Siyuh Seferbiyle birlikte birde yeniden Çerkes(Adıge)lerin birliği oluşturulması için kafkasyadaki  mikro-mikronculuk çalışmalarınız ayyuka çıkmış...

Sizin 1908 ruhu ile, haşa alakanız bile yokken, neden buraya geldiniz...

- Yusuf Suat Neğuç bey, Tleseruko Harun bey sizde nereden çıktınız  şimdi, Hıdzetl İbrahime olan desteğinizi bilmiyormuyuz sanıyorsunuz.. Tamam, Çerkes Teavün Cemiyeti’nde de çalışmışsınız ama ne menem milliyetçi olduğunuzu bilmeyen mi var, Çerkes(Adıge) milliyetçisisiniz diye hakkınızda takibat yapıldığını bilmiyor muyuz sanıyorsunuz... Hadi, hadi sizde 1908 ruhu değilsiniz...

- Ömer Hilmi Beyefendi, zaten sizin hiç konuşmaya hakkınız yok Çerkes (Adıge) alfabesi diye tutturmuş gitmişsiniz. Sadece Türkiye’de değil arap ülkelerinde bile ötekileştirme faaliyetlerinde bulunmuşsunuz, Siz bilmiyor musunuz Çerkesce diye bir dil yok. Kafkasca var, Adıgece, Abhazca bunun lehçeleri.

Siz tutmuş birde Çerkesce (Adıgece) diye alfabeler hazırlamışsınız.

Olmaz ki. Hadi 2010’lu yılların mantık ötesi – ulus ötesi, enteresan bir bağla, vatanı ile alakasız, onlarada bunlarada benzemeyen, benzetilmemeye çalışan karma-çorma milletinin bilmediği oku(ya)mayacağı Arap harfleri esaslı bir alfabe ile yetinip Latin harfleri esaslı bir alfabe hazırlamasaydınız.

Orada çok net okunuyor, bölücülüğünüz.

Hey 1908 ruhu geldiysen  bir yerlere vur ya! Mesela benim kafama vur, dank ettir...Neredesin 1908 ruhu?    

 ***

Anapa’daki Cenevizliler

Anapa’da Bir zamanlar Cenevizliler vardı. Yoksa Venedikliler mi?

Olsun hepsi İtalyan değil mi. Ee Anapa’da bir zamanlar İtalyanlar yaşıyorduysa, tüm İtalyanlar Çerkes değil mi? Haydi herkes İtalya’ya... 

Gelincik’te Rumlar vardı, Armavir’de Ermeniler vardı. Çerkesyalılardı, Çerkesya’da yaşıyorlardı.

Gelincik’te güzel memlekettir. Deniz, kumsal, sakin ve yemyeşil sokaklar. Dağlar.... Memleketim çok güzel be...

Gelincikte bir Rumdan, Çerkesya öyküleri dinlemek, insanın kemiklerindeki iliklerin bile kıpır kıpır etmesine sebep olur. Gelincik’teki Çerkesyalı Rum hoşunuza gider birden.

Armavir’de bir enteresandır. Orada Ermeniler de vardır. Hiç unutmamışlardır, Çerkesya’yı. Gönüllerinde hala Çerkesya topraklarında yaşamaya devam ederler. Günümüzdeki hiç bir Adıge Cumhuriyetine de bağlı değillerdir.

Bazıları, biz Çerkesyalıyız derler. Demeklede kalmazlar. Kapılarına gelen nüfus kayıt görevlisine; -Benim milliyetim hanesine Çerkesogay yazın’ diye diretirler. 

Çerkesogaymı, ne? ÇERKESYALI ERMENİ. 

***

Tarihi Çerkesya topraklarında, Mesela Anapa’da, o tarihlerde Nogay köyleride vardır. Psebaya yakın Abaza köyleri, Çerkesk’e yakın Asetinler.

Dünyanın her tarafı  gibidir, o zamanın Çerkesya’sı. 

Sadece Çerkes(Adıge)ler değil, başka uluslardan insanlarda yaşarlar... Aynı dünyanın, diğer ülkeleri gibidir vesselam.

***

Bunların içlerinden bazıları  zaman içerisinde Çerkes(Adıge)leşmişlerdir. Çerkeslerin içerisinde Abaza, Lezgi, Ermeni, Rum, Nogay, Karaçay vb kökenli insanlarda vardır. Tabii vardır. Dünyanın tüm milletlerinde olduğu gibi.

Komşu coğrafyalarda da Adıge unsurlar vardır, Mesela Abhazya’da İnal döneminden kalma bir sürü  Adıge kökenli ama zaman içerisnde Abazalaşmış  Çerkes vardır ki...

Mesela Abhazya’da Türk kökenli hala kendini Türk diye adlandıran ama bir kelime bile türkçe bilmeyen bir sürü insan vardır, Zenci kökenliler bile vardır.

İnguşetya’da da bir sürü Adıge kökenli İnguşlaşmış insan yaşar.

Aynı diğer milletlerde olduğu gibi.

***

Hiç birisinin aklına şöyle şeyler gelmez.

Abhazya’da Abazalaşmış  Türkler vardır o zaman bütün Türkler Abaza’dır.

Abhazya’da Abazalaşmış  Çerkes aileler vardır o zaman bütün Çerkesler Abaza’dır.

Çerkeslerin arasında Çerkesleşmiş Aşuvalar vardır o zaman bütün Aşuvalar Çerkes’tir.

Çerkeslerin arasında Çerkesleşmiş Ermeniler vardır o zaman bütün Ermeniler Çerkes’tir.

Komik... Komik değil mi?

***

Yeniden Ruh mu Çağarsak Ne?

2010 yılıda geçti artık. Şurda ne kaldı ki?

1908 ruhu canımızı sıktı, kafamıza bir vurup, dank ettirmedi..

Yeni yılda bir daha ruh çağırma seansı düzenlemeli. 

Birde 2010’nun ruhunu çağırmalı. Belki o kafamıza iyi bir vurur da, dank edip aklımız başımıza gelir...