Bu yazıda Erbaa Çerkeslerini ve yerel yöneticilerini öveceğiz. Evet hak ettikleri için öveceğiz. Benim veya başkalarının övgüsüne ihtiyaçları elbette yok ancak yapılan prestijli bir organizasyon konusunda sessiz kalmak olmaz. 

Önce 100.000 küsur nüfusu olan Erbaa'dan, detayında da Erbaa Çerkeslerinin 8 Ağustos'ta düzenlediği festivali konuşalım. Konumuz budur.

Başlıyoruz. 

Erbaa Çerkes derneğinden ve festival organizasyon komitesinden Melgoş İlhami Demir ve Yehutle Burak Bolat'ın daveti ile Ankara'dan Erbaa avdet ettik, kuzenimle beraber.

Erbaa giderken Çorum'da geç kahvaltı için mola verdik, Çorum'a kimin en son ne zaman yolu düştü bilmem ama, bilmeyenler için, nasıl modern şehir planlaması, nasıl müthiş çarşı canlılığı, nasıl yeni nesil yeme içme mekanları var, şaşırdım, ötesinde de çok sevindim açıkçası.

Kahvaltı yaparken bir grup gencin Çerkesce konuşarak yanımızdan geçmesi ayrı bir güzellikti.

Erbaa Orta Karadeniz'in Tokat'a bağlı ilçesi. Bereketli Kelkit vadisinin batı bölümünde. Bölgenin can damarı Kelkit çayı Erbaa ile Amasya sınırındaki Yeşilırmak ile birleşiyor. E hal böyle olunca değmeyin keyfine bölgenin.

Erbaa'a 10 yıl önce yine Çerkes Derneğinin organizasyonuna davetli gitmiştim, ancak 10 yıl öncesinden çok ileriye gitmiş, gelişmiş.

Bir ilçe düşünün ki;

24 saat yaşıyor, çarşı müthiş canlı, gece yarılarına kadar yaşlılar, çocuklar, gençler sokakta ve güvenli. Sosyal alanlar neredeyse kusursuz, kaldırımlar şahane, esnaf mutlu, yeme içme mekanları müşteri dolu. Kısacası para var, sosyoekonomik seviye yüksek.

Erbaa Belediye başkanı 2. dönemdir MHP den genç mimar Ertugrul Karagöl. Belediye meclisi atıl değil, çalışkan. İlçenin durumundan belli. Bu tablonun detaylarını bize Erbaa'lı Çerkes iş insanı, belediye meclisi üyesi Salim Baç anlatıyor, yoksa nereden bilelim. Ayrıca Salim Baç'a bizi Lykos kafesinde mahallemizde gibi rahat ettirdiği ve şahane Çerkesce konuşan gençlere de işletmesinde sorumluluk verdiği için tebrik edelim. 

Biz gitmeden bir hafta önce coğrafi işaretli, geleneksel ''Erbaa Asma Yaprağı Festivali'' yapılmış, 5 tonluk müstakil dev kazanda pişen 300.000 bine yakın yaprak sarması binlerce kişiye ikram edilmiş. Kendilerine has coğrafi işaretli bir ürünü prestijli bir festival ile, kaşesi yüksek sanatçıların konserleriyle taçlandırmışlar. Daha ne olsun.

***

Gelelim Erbaa Çerkes Festivaline;

Erbaa ve köyleri kökenli 10.000 küsur Çerkes nüfus var. İlçenin yüzde onuna tekabül eden bir Çerkes mikrokosmosu diyebiliriz.

Benim gördüğüm tabloda orada yaşayan Çerkesler, muhtelif ticarette, çarşıda esnaf olarak, sanayide, tarımda görünür olarak varlar. 

Festivalin yapıldığı 1000 rakımdaki Kozlu köyü (Betmıt hable) Türkiye'nin en lezzetli çileğini üretiyor. Hem de butik üretim değil, hatırı sayılır miktarlarda. Çilek üretimi için şehirden köye dönen aileler bile var. 

Ortak özellikleri; müthiş organizasyon yeteneği, odaklı çalışkanlık, güçlü iç iletişim, yüksek seviyede Çerkes vasfı, mali yeterlilik kabiliyeti.

Kozlu köyünde kurulan profesyonel festival sahnesi en yüksek standart olanlardan. Festival alanına kurulan stantlarda, Çerkes mutfağının gastronomi temsili üst seviyedeydi. Kitap stantları özenli, yazarlar görünürdü. Gündüz başlayan programda gece yarısına kadar kesintisiz performans vardı. Festivalde sadece misafirler sahneye çıkmadı. Erbaa Çerkes köylerinin çocukları Çerkesce bilgi yarışması sergiledi. İlhami Demir ve diğer saha yöneticisi Çerkesler sessizce alanı canlı tuttular. Gençler eski Çerkes oyunlarının yarışmalarını sergiledi. O köylerin toplum figürleri anıldı. İşte tam da bu açıdan farklılığını ortaya koydu festival. 

Bu noktaya kısaca değinelim, yerelde, yaşadığınız ilçenin ismiyle festival yapıyorsanız, o bölgenin emektarlarını, Çerkes vasfı takdir edilmiş kişilerini, toplum figürlerini v.b kalibrede ki insanları  3. şahıslara tanıtmak boynumuzun borcu olmalıdır. Bu yöntem o yöreyi küçültmeyeceği gibi, kuşaklar arası vefayı da sağlamlaştırır. Faydası, pozitif geri dönüşleri saymakla bitmez.  

Erbaa da faaliyet gösteren her siyasi partiden temsilciler, mülki erkân festivalde hazırdı. Hemen hepsi doyurucu çok kısa hitabetler yaptı. Çer-Fed başkanı Nusret Baş hem Çerkesce hem türkçe ağırbaşlı-içerikli hitabette bulundu. Tsey Yılmaz'ın işlek Çerkesce konuşması ne eksik,ne fazlaydı. Erbaa Çerkes derneği başkanı Fatih Doğan müstesna bir anlatıcılık yaparak festivalin çoğul emeği temsil ettiğini vurguladı.

Kayseri'den gelen dans ekipleri ve müzik grubu göz doldurucuydu. Kozlu köyünün 6. kuşak küçük Tlışe Gupse Bar'ın Çerkesce şiirleri, konuşmaları şahaneydi. Anne ve babasının Türkiye'de yetişen bir çocuğa konuşma dili olarak bu kadar iyi derece de Çerkesce öğretebilmesi hem başarı, hem müthiş motivasyondur.

Festivalin Adıgey-Maykop ayağı olan Tlaçe Albert, üst performans gösterdi. Negeroko Kazbek, Tlışe Şamil ve diğer arkadaşları eski Çerkes kahramanlık şarkılarını kusursuz söylediler. Özellikle  Çerkesya aslanı lakaplı Tıgujıko Kızbeç için yazılan şarkılar 1000 rakımda toplanmış 15.000 i aşkın insanı bir tarihle yüzleştirdi, az şey değil.

Hasılı, Erbaa Çerkes Festivali misyonundan, vizyonuna, program akışından, gastronomisine kadar görmek istediğim niteliklere sahip bir festivaldi. Kusursuz, robotik, hiçbir yerel dokunuşu olmayan, profesyonel, sahne performanslarından ziyade, hem yerel hem küresel Çerkes dünyasının ruhunu yansıtabilen parlak bir organizasyondu. Daim olsun. 

Emeği geçenler sağolsun, varolsun!

Festivalle ilgili video ve görseller için Erbaa Çerkes derneğinin İnstagram linki: https://www.instagram.com/1864erbaacerkesdernegi?igsi=MmZ5bnFwazBtYXYy

Not: Erbaa Çerkeslerinin önde gelen figürlerinden rahmetli Melgoş Basri Demir abi'nin eşi Hacer abla, Çocukları Murat, Derya, Ferit ve Nalmes'e bize o gün gösterdikleri sıcak ev sahipliği için ayrıca teşekkür ederim.