Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
ŞAŞ KAZBEK- ЩЭШ1Э КАЗБЕК
18 Şubat 2015 Çarşamba Saat 01:56

 

Şaş Kazbek 18 Şubat 1939'da Kazanakoyej köyünde doğdu.

1964 yılında Adığe Devlet Öğretmen Enstitüsü Filoloji Fakültesini bitirdi ve Kazanakoej köyünde öğretmen olarak işe başladı. Moskova Devlet Öğretmen Enstitüsü Filoloji bölümünde aspirant olarak okuyup1969 yılında Filoloji bilimleri kandidatı,1979 yılında filoloji bilimleri doktoru oldu.

Edebiyat eleştirileri ve edebiyat tarihi üzerine yazıları yerel gazetelerde, merkezi ve yerel dergilerde yayınlandı. Bu çalışmalarının yer aldığı kitaplar Adiğece ve Rusça çıktı. Adığece olanlar: "Zamanın çağrısı"-1974, "Can taşıyan sözler"-1982, "Gerçekliğin yolları"-1989, "Asrın zor yolları"-2009, "İnsan ve dünyası"-2009., ‘’Seçme Eserler’’ 2014

Rusça olanlar:"Adığe edebiyatında sanatsal çatışma ve edebi türlerin evrimi"-1978, "Basamaklar"-1991, "Canlı söz"-1991, "Thakuşinov: Dün,bugün,yarın"-2004, "Dönemin sanatsal ve yapısal problemleri,kişinin manevi-felsefi arayışları"-2005, "İçimizdeki endişenin alevleri"-2006, "20nci yüzyıl:dönem ve insan"-2006, "İshak Maşbaş'ın sanat dünyası"-2007 (Yerguk Şamset ile birlikte),"XIX.yy sonu XX.yy başında yerli edebiyatın sorunları"-2010 (İ.İ.Kondroşov ile birlikte), "Altı akşam sohbeti"-2013 (Yerguk Şamset ile birlikte). ‘’Seçme Eserler’’- 2 cilt -2014

Şaş Kazbek bir arkadaşı ile birlikte onbirinci sınıflar için Adığe edebiyatı okuma kitabı yaptı ve bu kitap iki kez (1994-2001)basıldı.

Şaş Kazbek'in edebiyat eleştirileri ve bilimsel çalışmaları "Naş Savremennik", "Noviy mir", "Durujba Narodov", "Don" dergilerinde, "Literaturnaya Rossiya" gazetesinde ve kitap olarak da "Gençler gençleri anlatıyor" adıyla yayımlandı.

1985'te "Sıcak kar" adlı uzun öyküsünü, 2000'de " Kederli sonbahar geceleri" adlı şiir ve uzun öykülerin bulunduğu kitaplarını çıkardı. "Deri kapmaca" adlı piyesini Adiğe tiyatrosu oynadı.

V.Şekspir'in "Otello" ve "Kıral Lir" adlı piyeslerini Adığeceye çevirdi ve bu piyesler Adiğe tiyatrosunca sahnelendi.

Şaş Kazbek 1980-2011yıllarında Adığe Devlet Üniversitesi Filoloji Fakultesi Edebiyat ve Gazetecilik Bölüm Başkanlığı yapmıştır.

Adığe Cumhurıyeti Biliminsanları Birliği ve Dünya Adiğe (Çerkes) Akademisi Adiğe Cumhuriyeti Merkezi Başkanıdır.

Şaş Kazbek 1982 yılından beri Rusya Federasyonu Yazarlar Birliği üyesidir.

Adığe Cumhuriyeti saygın biliminsanı,Adiğe Cumhuriyeti devlet bilim ödülü, "Adiğey'in onur taşıyıcısı" (2013) ödülleri sahibidir.

***

 

ЩЭШ1Э КАЗБЕК (ШАЗЗО КАЗБЕК ГИССОВИЧ)

Щэш1э Казбек Хьисэ ыкъор къуаджэу къэзэныкъоежъым мэзаем и 18-м 1939-рэ илъэсым къыщыхъугъ.

1964-рэ илъэсым Адыгэ къэралыгъо к1элэегъаджэ институтым и филологически факультет къызеухым къэзэнэкъуае гурыт еджап1эм к1элэегъаджэу,завучэу 1оф щиш1агъ.Московскэ къэралыгъо к1элэегъаджэ институтым иаспирантурэ къыухи,1969-рэ илъэсым филологическэ ш1эныгъэхэмк1э кандидат,1979-рэ илъэсым доктор хъугъэ.

литературнэ-критическэ ык1и литературэводческэ 1офш1агъэхэр хэку гъэзетхэм,гупчэ ык1и региональнэ журналхэм казбекы къащыхеуты.А 1офш1агъэхэр зэхэугъоягъэу дэтыхэу тхылъхэр ык1и монографиехэр тхылъ шъхьафхэу адыгабзэк1и урысыбзэк1и къыдегъэк1ых.

Адыгабзэк1э къыдигъэк1ыгъэхэр: "Уахътэм иджэмакъ"-1974,"Псэ зыпыт гущы1эхэр"-1982,"Шъыпкъэныгъэм игъогухэр"-1989,"Л1эш1эгъум илъэгъо къинхэр"-2009, "Ц1ыфымрэ ащ идунайрэ"-2009 Урысыбзэк1э къыдигъэк1ыгъэхэр: "Художественный конфликт и эволюция жанров в адыгских литературах"-1978, "Ступени"-1991,"Живое слово"-1991,"Художественная структура конфликтов эпохи и духовно-философские искания личности"-2005, "Пламя тревоги нашей"-2006,"ХХ век:эпоха и челавек"-2006,"В художественном мирэ Исхака Машбаша"-2007(в соавторстве с Ш.Е.Ергук-Шаззо),"К историиотечественной литературы конца Х1Х-начала ХХ вв."-2010,"Шест вечерних бесед"-2013 (в соавторстве с Ш.Е.Ергук-Шаззо).

Адыгэ литературэмк1э хрестоматие я 11-рэ классхэм апае Щэш1э Казбекы (гъусэ и1эу) зэхигъэуцуагъ, т1огъогогъо (1994-2001) къыдэк1ыгъ.

Щэш1э Къазбек ытхыгъэу "Тхьак1ущынэр;Тыгъуас,непэ,неущ" зыфи1орэ тхылъыр Адыгэ Тхылъ Тедзап1эм 2004-рэ илъэсым къыдигъэк1ыгъ.

Щэш1э Казбекы илитературнэ-критическэ ык1и научнэ 1офш1агъэхэм ащыщхэр журналхэу "Наш савеременник", "Новый мир", "Дружба народов", "Дон" зыфи1охэрэм,гъэзетэу "Литературное Россия",тхылъэу "Молодые о молодых"зыфи1охэрэм къащихиутыгъэх.

Усэхэр,рассказхэр,повестхэр казбекы къыхиутыгъэх,тхылъхэр къыдигъэк1ыгъэх: Повестэу "Ос фаб"-1985,усэхэр повестхэр зыдэт тхылъэу "Бжыхьэ чэщ гумэк1хэр"-2000."Шъозэбэн" ы1оу Казбекы ытхыгъэ пьесэр Адыгэ драматическэ театрэм къыгъэуцугъ.В.Шекспир идрамэхэу "Отелло","Корол лир" зыфи1охэрэр Адыгабзэк1э зэридзэк1ыжьыгъэх. Адыгэ драматическэ театрэм ахэр къыщагъэлъэгъуагъэх.

Щэш1э казбек 1980-2011-рэ илъэсхэм,Адыгэ къэралыгъо университетым и филологическэ факультет литературэмрэ журналистикэмрэ я кафедрэ ипащэу 1оф щиш1агъ.

Адыгэ Республикэм иш1эныгъэлэжьмэ я Союзрэ Дунае Адыгэ (Черкес)академием и Адыгэ Республикэ гупчэм итхьэматэу 1оф еш1э.

Щэш1э Казбек Урысие Федерацием итхак1охэм я Союзы 1982-рэ илъэсым къыщыублагъэу хэт.

Щэш1э Казбек Адыгэ Республикэм изаслуженнэ ш1эныгъэлэжь,Адыгэ Республикэм наукэмк1э икъэралыгъо премие,"Адыгейым ищытхъузехь"(2013)ц1э лъап1эхэр къыфагъэшъошъагъэх

 

Çetao İbrahim, Mıyekuape

Cherkessia.net, 18 Şubat 2015

 


Bu haber toplam 4174 defa okundu.


Merzey

İbrahim abi sayenizde çerkes edebiyatı diye dünyada bir yazın üretimi olduğunu ve ne kadar emektar edebiyatçılarımız olduğunu öğreniyoruz.
sağolun varolun

19 Şubat 2015 Perşembe Saat 21:45
Sitemizin hiçbir vakıf, dernek vs. ile ilgisi yoktur. Sitede yayınlanan tüm materyallerin her hakkı saklıdır. Sitemizde yayınlanan yazı ve yorumların sorumluluğu tamamen yazarına aittir.
Siteden kaynak gösterilmeden yazı kopyalanamaz.
Copyright © Cherkessia.Net 2009 İletişim: info@cherkessia.net