Atlı sporları içerikli “Adıge atlı oyunları” adlı ilk etkinlik 7 Mayıs 2022 günü Adıgey’in Tahtamukay beldesinde yapıldı (1). Cumhuriyet sivil toplum örgütü “Adıge Xase” ile “Şıv Xase” (Atlı Toplum Örgütü) adlı Adıgey toplum örgütü öncülüğünde düzenlenen etkinlik, Tahtamukay’ın “Şağdıy” adlı at koşusu alanında gerçekleştirildi. Tahtamukay belde yönetimi ve başka yönetimler etkinliğe destek verdiler.

Çıkış yeri

Düzenleyiciler önemli sorumluluklar yüklenmiş bulunuyorlar. Kuzey Kafkasya, Güney  Federal Okrugu (Yöresi) ile Adıgey’de atlı sporların yaygınlaşması, ulusal gelenek ve özellikleri koruma altına alma ve ulusal hafızayı diri tutma, gençlerin çağdaş normlara uygun olarak eğitimi, bütün bunlar düzenleyicilerin amaçlarındandır.

Yarış stadyumu “Şağdıy” iyi görünümlü ve iyi düzenlenmiş. Sporseverler için oturma yerleri var. Konser vermeye, toplantı ve miting yapmaya uygun bir yer.

Katılımcıları selamladılar

Kutlama töreninde Tahtamukay rayonu Başkanı Şeve Asker (Шъэо Аскэр), Cumhuriyet toplum örgütü “Adıge Xase” Başkanı Łımışeko Ramazan, Tahtamukay rayonu yerel parlamentosu Başkanı Hatite Alıy, Adıge Cumhuriyeti “Şıv Xase” Başkanı Thapşeko Albert, Tahtamukay rayonu Adıge Xase Meclisi Başkanı Açumıj Yusıf, Tahtamukay beldesi Nahıjlar Meclisi Başkanı Gunay Aslan ve Karaçay-Çerkes’ten gelen Vınej Musa birer konuşma yaptılar. 

Musa At sırtında geldi

Karaçay-Çerkesli Vınej Musa’nın at sırtında, köyünden Tahtamukay’a gelmiş olması ilgiyle karşılandı.

- Atlı sporları çok seviyorum, - dedi Vınej Musa. – Hukuk eğitimi aldım, ama iş dünyası içindeyim. Hangi işle ilgilenirsem ilgileneyim, at sporlarına değer verdiğimi beni tanıyan herkes bilir, ben de bununla gurur duyuyorum. Adıgey’de dostça karşılandım, etkinliği düzenleyenlere ve katılımcılara sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum. Bu kepenek (КIакIо) bana Tahtamukay’ın bir hediyesi.

Yarışma

Atların güzelliğinin sergilendiği yarışa olan ilgi büyüktü. Her bir binici (jokey) atını iyi yönetiyor. At ayaklarını genişliğince kaldırıyor, dans edecekmiş gibi alana giriyor. 

Emekliler toplantıların gidişini izlerken içlerinden biri insan ile atının birbirini anladığını söyledi, at, en çok da Adıge atı iyi bir arkadaştır, dedi.

Blaşepsıne beldesinden Ç’emeş Azamat’ın atı Abrek, güzelliği ile o dalda yarışma birincisi oldu. Adıgekale ile Natuhay’dan gelen Peneşu Azamat ile Çuşha Aslan’ın atları özel ödüller aldılar. 1400 metre koşusunda Ç’ermıt Ruslan’ın atı Şerces (Çerkes) birinci geldi. Bışteko Anzor ile Şığuşe Aydemır’ın atları ikinci ve üçüncü geldi.

“Şıv cegu” (Atlı Oyunları) yarışmasında Tharkoho Timur yönetimindeki Thoji (2) birinci geldi. Şağdıy ve Zahvat ikinci ve üçüncü geldiler. Binicileri Veğurle Aslan ve Hablavko Alkas.

Atı eğerleme, yarışmaya hazırlama ve diğer atlılarla  beceri yarışmaları sergilendi. Engel atlama, atlının mızrağı hedefe saplaması gibi gösterileri izledik. Şıbzıho Amir, Veğurle Aslan, Kême Zavır, Bışteko Anzor, Neğoy Rustam, Hablavko Alkas, Naş Rasul, Naş Azamat, Ç’ermıt Ruslan, Baron İslam ve diğerleri özel derecelere girdiler.

Dans ve şarkı faslı başlıyor

Meydanda dans eden topluluklar, şarkı söyleyenler, Adıge makamlarını çalan sanatçılar etkinliği dolu dolu şenlendirdiler ve güzelleştirdiler. Rusya Federasyonu yaratıcı ulusal kolektivi ve Adıge ulusal enstrümanları ile müzik yapan “Vıc” ekibi hepimizi coşturdu ve sevindirdi, topluluğun yönetmeni kıdemli sanatçı Kalekuteko İnver’dir. “Adıge heku” (Adıge yöresi) şarkısını ve daha başka şarkıları Açumıj Adam okudu. Têmırıko Bele, Çetıj Zare, Egu Ruzane, Lepşıko Marine ve Jelkaşıy Aynare şarkılar söylediler. “Kaşo” (Dans), “Maşşo” (Ateş), “Adıgeyım yınıbjıç’eher” (Adıgey’in Gençleri) ve “Nefıĺ” (Alacakaranlık)  adlı topluluklar danslarıyla etkinliğe  renk kattılar. Sanatçıların tümü göz kamaştırıcı Adıge ulusal giysileri içindeydiler.

Etkinliğin düzenleyicileri

Łımışeko Ramazan, Hablavko Adam, Hot Yunıs, Thapşeko Albert, Açumıj Yusıf ve diğer düzenleyiciler atlı sporlarla ilgilenenlerin sayısının artmakta olduğunu söylediler. Bu spor dalı, Adıge gelenek, görenek ve özelliklerinin eğitsel önemini daha da geliştirecek. Ryazan’dan (3) gelen Anna Nikolayeva örgütleyici ve düzenleyici bir uzman. Etkinlikte yardımcı oldu. Kutlamayı başarılı buldu.

Tahtamukay rayonu Başkanı Şeve Asker Rus, Kazak, Adıge ve diğer uluslardan sporcuların katıldığı atlı etkinliklerin diğer yörelerde de yayılmakta olduğunu belirtti. Spor ve kültürle ilgili kişilerin çalışmaları, ulusal hafıza (anı) ve eğitimin güçlendirilmesinde önem taşıyorlar. 

- Tahtamukay’ın ardından Karaçay-Çerkes’te de “Şıv cegu” (Atlı oyunlar) düzenlendi. Etkinliğe sevinçle katıldım, dedi Hablavko Adam. 

Düzenleyiciler etkinliği her yıl düzenlemek istiyorlar, bu etkinliğin güzel bir başlangıç olmasını ve  süreklilik kazanmasını diliyoruz.

(1) – Tahtamukay (Тэхъутэмыкъуай) – Adıgey’de 6 bin üzeri nüfuslu bir belde. Tahtamukay rayonu yönetim merkezidir. – hcy

(2) - Thoji (Тхъожъый) – Nart kahramanı Savserıko’nun atının adı. –hcy

(3) - Ryzan, Moskova’nın güneydoğusunda 550 bin nüfuslu büyük bir kent. - hcy

Adıge mak, 12 Mayıs 2021

Kaynak: https://adygvoice.ru/2022/05/12/%d1%89%d0%b0%d0%b3%d1%8a%d0%b4%d1%8b%d0%b9-%d0%b8%d0%b4%d1%8d%d1%85%d0%b0%d0%b3%d1%8a%d1%8d-%d0%b7%d0%b5i%d1%8d%d1%82%d1%8b/?fbclid=IwAR2CdZ9vLwbzuvtXRCOgni_yX_eUa07KlZgLHMSp7wM-6YQ1ziWhlHGudGo

Çeviri: Hapi Cevdet Yıldız

Cherkessia.net, 15 Mayıs 2022