Thomas De Waal, Haziran 2014
Abhazya’nın tartışmalı cumhurbaşkanı Alexander Ankvab’ın 1 Haziran’da nihayet istifa etmesinin ardından bir çok analizci krizin arkasında jeopolitik açıdan anlamlı olabilecek bir şey aradı ama bulamadılar. Çünkü yoktu.
Hem Ankvab hem onu görevden uzaklaştıran muhalefet, Abhazya’nın güvenlik ve ekonomi bakımından tek destekçisi Rusya’ya sadıklar.Rus yetkililerin her iki kampta da müttefikleri olsa bile, Moskova’nın taraflardan birini desteklediğine dair bir delil yok.
Ankvab Abhazya’da olduğu gibi Moskova’da da pek çok kişiyi kendinden uzaklaştırdı.Siyaset yapma tarzının üstünlük taslamaya ve tek adamlığa yatkın olduğu düşünülüyordu.Dolayısıyla Kremlin onu kurtarmaya çalışmadı.Ama bu,Rusya’nın onu devirdiği anlamına gelmiyor.
'' Thomas De Waal : Carnegie Moscow Center Rusya ve Avrasya Programı Kıdemli Ortağı''
Bu tamamen içeride mayalanmış bir ayaklanmaydı. Abhazya’da halkın cumhurbaşkanını devirmesi Kafkasya usulü “halk demokrasisi”nin aşırı dozda ilanıydı.
Abhazlar’da halk meclisi geleneği vardır (Rusça karşılığı “skhod”).Toplumu ilgilendiren ortak kararlar burada alınır. Abhazlar kriz zamanlarında birlikte karar almak için Lıhnı köyünün yakınındaki kutsal bir koruda toplanırlar. Timothy Blauvelt’ın tarif ettiği gibi,1931 yılında kolektivizasyona karşı toplandılar.
1989 yılında Sovyet sistemi içinde Abhazya’nın statüsünün yükseltilmesi talebiyle bir araya geldiler.
Bu ortak karar alma geleneğinin Çeçenya’da bir karşılığı var; adına “dağ demokrasisi” deniyor.
Ne var ki bu,kısıtları olan bir demokrasi.Erkek-egemen bir alan.Yurttaşlığa değil etnisiteye dayanıyor. Bu krizde Abhazyalı Ermenilere ve Ruslara danışılmadı; birlikte Abhazları sayıca geride bıraksalar bile,parlamentoda temsil oranları çok düşük. Abhazya makamlarının fiili nüfuzu altında risk içinde yaşayan Galili Gürcüler’in görüşlerini dile getirmeleri hiç mümkün değildi: Abhaz siyaset tartışmalarının nesnesi konumundalar, öznesi değil.
2004 yılında Abhazya, Ukrayna’nın Portakal Devrimi’ni gölgeledi. Ortada tartışmalı bir seçim,kitlesel protestolar,karşılıklı yasal ve anayasal hamleler vardı.Uluslararası planda hiç kimse (hatta Rusya bile) seçimin meşruluğunu tanımasa da Abhaz siyasal sınıfı büyük bir ciddiyet içinde süreci tamamladı. Sergey Bagapş arkasına toplumun saygısını alarak seçimi kazandı.
Geçen haftaki gösteri ahlaki açıdan yüksek puan alamadı. Başkanın görevden uzaklaştırılması ve istifaya zorlanmasıyla sonuçlandı. Ankvab ne kadar sevilmese de süreç düzgün işletilmedi. Olumlu olan tek şey,şiddetin yaşanmamasıydı.Cumhuriyet Ağustos ayında yeni bir lider seçmeye hazırlanırken bu yaşananlar iyi olmadı.Yeni lider,dünyanın büyük kısmının meşru saymadığı bir ülkeyi yönetecek. Bunda yeni bir şey yok, ama içeride seleflerinin sahip olduğu meşruiyetin aynısını kazanmaya çalışacak.
Çeviri : Dr. Ömer Aytek Kurmel
Cherkessia.net, 12 Haziran 2014
****
Abkhazia’s Extreme Democracy
Thomas De Waal , June 4, 2014
After Abkhazia’s embattled President Alexander Ankvab finally resigned on June 1, many analysts were still scrambling to find a geopolitical significance in the crisis which was not really there.
Both Ankvab and the opposition which forced him from office are loyal to Russia, Abkhazia’s only security and economic patron. There is no evidence that Moscow was backing one side or the other in the dispute, although some Russian officials undoubtedly had allies in each camp.
Ankvab had alienated many in Moscow—as well as in Abkhazia itself—with what was seen as a high-handed and personalized style of rule, which meant that the Kremlin did not rush to save him. But that is not the same thing as saying that Russia engineered his downfall.
This was a homegrown revolt. Abkhazia's exercise of popular power that overthrew the president was a manifestation of Caucasian "people's democracy" in an extreme form.
Abkhaz have a tradition of popular assemblies ("skhod" in the Russian word) where collective decisions are made on matters of national import. At times of crisis, Abkhaz assemble at a sacred grove near the village of Lykhny to make collective decisions. In 1931, as Timothy Blauvelt has described, they rallied against collectivization.
In 1989 they gathered to demand enhanced status for Abkhazia in the Soviet system.
This tradition has a counterpart in Chechnya where decisions were always taken collectively in what has been described as "mountain democracy."
This is still democracy with limitations. It is a male-dominated affair. And it is based on ethnicity rather than on citizenship. In this crisis, Abkhazia's many Armenians and Russians were not consulted. They are still barely represented in parliament, even though in combined numbers they probably outnumber the Abkhaz. And there was no absolutely no way the Georgians of Gali, who live precariously under the de facto jurisdiction of the Abkhaz authorities, could make their views felt: they are the object of Abkhaz political debate, not a subject in it.
In 2004, Abkhazia shadowed Ukraine's Orange Revolution. There was a disputed election, popular protests and multiple legal and constitutional moves and counter-moves. The process was all the more amazing to watch because no one internationally (not even Russia at that point) recognized the legitimacy of the election. Yet the Abkhaz political class went through the process with utmost seriousness and the eventual victor, Sergei Bagapsh, came out on top with great public respect.
Last week's public gathering was a much less edifying spectacle. It ended with the president being chased out of his office and forced to resign. However unpopular Ankvab may have been, there was no proper process and the best that could be said about it was that there was no violence. This bodes badly as the republic tries to elect a new leader in August. The next Abkhaz leader will rule a state that most of the world does not regard as legitimate. There is nothing new in that, but he will also struggle to win the same legitimacy at home as his predecessors enjoyed.
Thomas De Waal: Carnegie Moscow Center Senior Associate Russia and Eurasia Program
