Fransız Çekimi Adıge Şarkıları

 

Fransız film yönetmeni Vincent Moon’un « Çerkesya » adlı filminin tanıtımı/ galası Nalçik’te yapıldı. Yapımcı bir yıl önce Adıgey ve Kabardey-Balkar yöresinde eski Adıge-Çerkes şarkılarını filme almıştı. Nalçik’te işte bu yapım gösterime sunuldu.

 

İnsanın içine işleyen şıćepşıne/ at kıllı kemençe sesine, eski yaşamı canlandıran görüntülere, Ğuće Zamudin’in sesi eşlik ediyor… “Çerkesya” filmi böyle başlıyor. Fransız yönetmen Vincent Moon'un ilginç bulduğu eski Adıge şarkıları, filmde   38 dakika tutuyor.

 

Moon, değişik ülkeleri dolaşıp ulusal kültürlere ilişkin değerleri buluyor ve ilginç bulduklarını da filme alıyor. 500 kadar video film çekimi hazırlamış durumda. Rusya’da belirlemiş olduğu araştırma kapsamında bu filmi de çekmiş bulunuyor. Bir başına çalışıyor, ancak yöresel yardımcıları da oluyor. Nalçik ve Maykop’a gelişinde kendisine Kabardey-Balkar radyosu muhabiri Halel Bolet yardımcı oldu.

 

Filmin yapımında Adıgey ve Kabardey-Balkar’da eski Adıge şarkılarını söyleyen,  eski Adıge enstrümanlarını üreten Ğuće Zamudin, Batiţe Mıhamet, Neğuč  Asĺan, Yevaz Zubêr ve Uwıĵ Anzor yönetmene yardımcı oldular. Bu kişilerin alanlarında usta olmaları sayesinde Fransız yönetmen ulusal kültürün muhteşemliğini  bütün yönleriyle kayda almayı başarmış oldu.

 

Ğuće Zamudin: “Fransız yönetmen sanatımıza büyük bir değer biçti, insan soyu dünyaya ayak bastığından bu yana ortaya koyduğu kültürel ürünler içinde Adıge kültürünü de en değerlilerinden biri olarak sayıyor. Bizler de bu kültürel mirası korumalıyız, zaten bunun uğraşı içindeyiz”.

 

Yevaz Zubêr: “İnsan bir ulusun içinde doğar, bir tarihle ilgilenir, bir başarı da ortaya koyabilir. Geçmişe bir baktığımızda, atalarımızdan bize hazine değerinde bir miras kaldığını görüyoruz. Buna değer verdiğimizde çocuklarımız iyi bir eğitim almış olurlar, ulusumuz da tarihten silinmemiş olur. 

 

Śırıme Rusĺan, Kabardey-Balkar ulusal ressamı: “Şarkı için Ruslar “poet” (söylüyor), Adıgelerse “kêo” (söylüyor) derler. Bunun derin bir

anlamı vardır. Bizim şarkılarımız, eski şarkılar ulusun tarihini anlatıyorlar.  Atalardan kalma benzersiz ve eşsiz değerde bir mirastır bu”.

 

Sanatçı Ğuće Zamudin ve Fransız yapımcı 

 

Adıge toprağının güzelliğine ilişkin görüntüler de filme yansımış. Benzer filmleri çekme dışında Moon, bunları dünyaya da tanıtıyor, değişik toplumlara, uluslara ulaşmasını  sağlıyor. Film Adıgey ve Kabardey-Balkar’da çekildi, ancak Moon tek bir ulus olduğumuzu da hemen kavramış. Filme verdiği “Çerkesya” adı da bunu kanıtlıyor. Başka bir ülkeden gelen bu kişi, soydaşları, Çerkesleri birbirine daha da yakınlaştırmış oldu. Filmin tanıtımına katılan kişiler filmi çok beğendiler. Proje üzerinde çalışan kişilerin söylediklerine göre film diasporada, Adıgelerin yaşadıkları ülkelerde ve Londra’da da gösterilecek.

 

“Çerkesya” filmi galasında görev alanlar KBC ve Adıgey’den bir ekip. Galaya ilişkin geniş bir tanıtım yazısı hazırlanıyor, filmin kendi de Adıge Televizyonu’nda yayınlanacak.

 

Tev Zamir, AC emekli gazetecisi

 

Adıǵe mak, 6 Aralık 2013

 

Çeviri :Hapi Cevdet Yıldız

 

 

Cherkessia.net, 2 Temmuz 2015