Tamamen yanlış çıkarım. Kiril ile gelecek olmadığı gibi. Uluslaşma imkanı da kalmaz.
Ayrıca eleştirilecek o kadar çok şey var ki. Stalin döneminden beri Kiril kullanılıyor. Ne tek alfabe oluşturulmuş. Ne de diyaspora da bir okul, bir kurs açılmış. Ne de kitap basılıp yollanmış.
Kimse kusura bakmasın ama sahibinin sesi olmuş açıklamalar.

Prof. Bırsır Batırbıy deneyimli bir biliminsanı. Hizmetleri yadsınamaz. Ancak bilimsel araştırma enstitüsü müdürlüğünden ayrılmış durumda. Ayrılma nedenini bilemiyorum.
Yeni müdür daha genç ve politik deneyimi olan biri. Sayın Lıuj Adam. Adıge Cumhuriyeti ilk parlamento başkanı, RF’nin Güney Okrugu Adıgey temsilciliği (inspektör) görevini yapmış değerli biri. Kendisiyle, 1992 yılında makamında 40 dakikalık bir görüşme yapmıştım. Birçoklarından farkı gerçekçi olması ve geleceğe ilişkin tahminlerinde hayalci görüşlere yer vermemesiydi. Kendisiyle ilgili görüşmeyi 1992 yılı Argun gazetesinde yayınlamış, daha sonraları da söylediklerine yazılarımda sık sık yer vermiştim.
Yeni görevinde başarılı olmasını diliyorum.
Bırsır Batırbıy 'ın özellikle alfabe konusundaki görüşleri sanırım kişisel görüşleri. Bugünkü Rusya koşullarında kiril dışı bir alfabe zaten olanaksız. Öncelikle bunu bilmeliyiz. Ayrıca birkaç harf değişikliği ya da Karaçay- Çerkes 'te konuşulan Kabardeyceyi merkeze almakla bir birleştirme olabilir mi? Böyle bir dil projesini Kabardeylerin, özellikle de Adıgey 'in kabul edeceğini hiç sanmam. Bunlar ütopik, gerçekçi olmayan görüşler. 100 yıllık Adıgey ve Kabardey edebiyat dillerinin kenara atılması görüşü kabul görür mü?..
Birleşme ve alfabeler konusunda büyük dilbilimci Prof. Dr. K 'eraş Zeynab 1992'deki konuşmasında özetle şöyle demişti: 'Adıge ve Kabardey okullarında karşılıklı olarak Adıgece ve Kabardeyce dersler konmalı, radyo ve televizyonlar her iki lehçede konuşma ve şarkılara yer vermeli. O zaman her iki kesim Adıgeler birbirinin dilini öğrenecek ve kendiliğinden bir birleşme olacaktır...Alfabe konusuna gelince, şimdiki Kiril Adıge alfabesi okuma, yazma ve öğrenme zevkini baştan kıran bir alfabe. Benden istendi, bir ses için üç dört işaret/ harf değil, her bir ses için tek bir işaret (harf) kullanan biri Kiril, diğeri Latin harflerine dayanan iki ayrı alfabe hazırladım ve ilgili makamlara verdim. Hiçbir ses çıkmadı ", demişti. Sayın Bırsır, bu berbat alfabenin nesini savunur ki?
Kiril olsun ama doğru düzgün bir Kiril olsun.
O sıralar, 1992 'de Adıgeler ilkokulda (1-4 sınıflar) bütün dersleri anadilinde okuyorlardı. Bugünkü durumu ise anlatmaya gerek yok...
Peki Zaynab'ın hazırladığı o iki alfabeye ne oldu? Defalarca yazdım, niçin bilim dünyasıyla paylaşmazlar o alfabeleri, niçin gelişimin önünü tıkarlar? Meydan niçin amatörlere, dil meraklılarına terk edilir?..
Sayın Bırsır " Biz Rusça bilmezsek olmaz" diyor. Gerçekçi şey olabilir mi bu? Rusça, Rusya’nın her yerinde okutulması ve öğrenilmesi zorunlu olan tek dil. Bırsır bu gerçeği görmüyor olabilir mi? Adıgey'de uygulananı zaten Rus eğitim politikası... Sayın Bırsır Batırbıy'ın bu görüşüne karşın, daha 5 gün önce sitemizde yayınlanan Ç'are Fatim'in"Adıge Mak:Anadilini Bilmemek Bir Eksikliktir" başlıklı yazısında (Tıklayın. http://www.cherkessia.net/news_detail.php?id=7126) 37 yıllık Adıgece öğretmeni Sayın Kuleko Emm'in Bırsır'ınkinden farklı görüşlerine bir bakalım:

"...Yok olmamak için bir ulusal eğitim programına gereksinim var, kabul edilmeli, -Adıgeceyi zorunlu dil haline getiren, hcy- bir yetki yasası (Положение) çıkarılmalı. Yabancı bir dil öğrenilmese de olur ama anadilini öğrenmemek büyük bir ayıp, büyük bir eksiklik olur".
Sayın Kuleko Emm'in bu cesur ve gerçekçi seslenişi karşısında Bırsır'ın söylediklerini yakışır şey olabilir mi? İkbal ama bir noktaya kadar. Kişinin yaşına yakışmıyor.
Sorayım Türkiye 'de bir Adıgenin Türkçe, Rusya 'da da Rusça bilememesi düşünülebilir mi? Hem de zorunlu Rus eğitim politikası uygulanan bir yerde. İnsan mantığıyla alay mı ediliyor yoksa?..
Biz bilineni tekrarlayan ya da Rus eğitim politikalarını savunanları değil halkına elinden geldiğince yol göstermeye çalışan öğretmen hanım Emm gibilerini özlüyoruz.